သႏၱပၸန ဒဟနႏွင့္ ဇီရဏေပ ပါစေက ေလးေထြ ေတဇျပား။
သႏၲပၸနေတေဇာ
ခႏၶာကုိယ္၌ ပကတိရုိးရာရွိေသာရွိေသာ ကုိယ္ေငြ႕ကုိ "ဥသၼာေတေဇာ"ဟုေခၚ၏။ ထုိဥသၼာေတေဇာအျပင္ သႏၲပၸနစေသာ ေတေဇာေလးမ်ဳိးရွိေသး၏။ ထုိတြင္ ဥသၼာေတေဇာ ေဖာက္ျပန္လာေသာအခါ အပူဒီဂရီတိုးတက္လ်က္ တစ္ရက္ျခား ႏွစ္ရက္ျခား (ငွက္ဖ်ား ဖ်ားသလုိ) ဖ်ားေစတတ္ေသာ ေတေဇာသည္ သႏၲပၸနေတေဇာမည္။ (သံ-ျပင္းစြာ၊ တပၸန- ပူေလာင္တတ္ေသာ ေတေဇာ)။
ဒဟနေတေဇာ
ထုိသႏၲပၸနေတေဇာထက္ပင္ အပူဒီဂရီလြန္တက္၍ ပူလွေခ်ရဲ႕ ေလာင္လွေခ်ရဲ႕ ယပ္ခပ္ေပးပါ စႏၵကူးနံ႔သာ လိမ္းေပးပါ ေရခ်ဳိးခ်င္တယ္ စသည္ျဖင့္ ညဥ္းညဴရေလာက္ေအာင္ ပူေလာင္ေသာ ေတေဇာသည္ ဒဟနေတေဇာမည္၏။ မီးကဲ့သုိ႔ေလာင္ကြ်မ္း တတ္ေသာ ေတေဇာတည္း။
ဇီရဏေတေဇာ
ဆံျဖဴေအာင္ သြားက်ဳိးေအာင္ မ်က္စိမြဲေအာင္ အသားအေရတြန္႔ေအာင္ အရြယ္ယုိယြင္း၍ အုိမင္းေအာင္ ျပဳတတ္ေသာ ေတေဇာသည္ ဇီရဏေတေဇာမည္၏။ ဤျပခဲ့ေသာ ေတေဇာသုံးပါသည္ ခႏၶာကုိယ္၌ အၿမဲပါရွိၾကသည္မဟုတ္။ သႏၲပၸနႏွင့္ ဒဟနသည္ ဖ်ားေနတဲ့အခါ၌သာ မူလကုိယ္ေငြ႔ပ်က္လ်က္ အပူဒီဂရီ တက္လာေသာ ေတေဇာတည္း။ ဇီရဏေတေဇာသည္ ေရာဂါတစ္ခုခု အၿမဲစြဲကပ္ေသာအခါ သို႔မဟုတ္ အရြယ္ဆုတ္ယုတ္ခ်ိန္အခါ၌ မူလကုိယ္ေငြ႕ ေဖာက္ျပန္လာေသာ ေတေဇာတည္း။
ပါစကေတေဇာ
စားေသာကအပ္သမွ်ေသာ အစာအာဟာရတုိ႔ကုိ ေၾကက်က္ေစတတ္ေသာ ေတေဇာသည္ ပါစကေတေဇာမည္၏။ ၀မ္းမီးဟု ေခၚၾကသည္။ အစာသစ္အိမ္ႏွင့္ ကပ္လ်က္တည္ရွိသတတ္။ ထုိပါစကေတေဇာကား ခႏၶာကုိယ္၌ အၿမဲတည္ရွိ၏။ ေရွ႕ကံေၾကာင့္ ျဖစ္ရကား အခ်ိဳ႕သူတုိ႔၌ ၀မ္းမီးညံ့၏။ အခ်ဳိ႕၌ လြန္ကဲ၏။ လြန္ကဲေနသူ ည့ံေနသူတုိ႔၌ ၀မ္းမီး၏ အနီးအပါး၀ယ္ရွိေသာ စိတၱဇ ဥတုဇ အာဟာရဇေတေဇာတုိ႔ကုိ တက္သိနားလည္ၾကေသာ ေဆးဆရာတုိ႔ထံ ေမးျမန္ျပဳျပင္က ၀မ္းမီးမွာ အေထာက္အပံ့ ရနိဳင္စရာ ရွိသည္။ ကံ့ေၾကာင့္ျဖစ္ေပၚလာေသာ ၀မ္းမီးေခၚ ပါစကေတေဇာကား ကံ၏အရာျဖစ္၍ ကံႏွင့္သာ ဆုိင္သည္။
က်မ္းကုိး- သၿၤဂိဳဟ္ဘာသာဋီကာ/ ရူပသမုေဒၵသ-ႏွာ- ၄၄၅
က်မ္းျပဳသူ- အရွင္ဇနကာဘိ၀ံသ
Monday, February 21, 2011
ေတေဇာေလးမ်ဳိး
Posted by
အရွင္နာယကာလကၤာရ
at
2/21/2011 12:26:00 PM
Labels: ဘာသာေရး ဗဟုသုတ
Subscribe to:
Post Comments (Atom)
0 comments:
Post a Comment